Belgische re-integratie 3.0 in de praktijk: Hoe richt u anno 2026 uw verzuim- en re-integratiebeleid compliant in?

Een van de meest ingrijpende vernieuwingen is de introductie van het begrip arbeidspotentieel. Dit is het veronderstelde vermogen van een arbeidsongeschikte medewerker om aangepast of ander werk te verrichten. Het arbeidspotentieel wordt beoordeeld op basis van informatie over de gezondheidstoestand en de mogelijkheden van de medewerker, met het oog op het eventueel opstarten van een re-integratietraject door de werkgever.

• De inschatting moet gebeuren voor werknemers die sinds minstens 8 weken arbeidsongeschikt zijn.

• Het inschatten van het arbeidspotentieel gebeurt door de arbeidsarts en diens verpleegkundig personeel. Het is geen consultatie bij de arbeidsarts, maar een beoordeling op basis van beschikbare informatie. Tijdens de beoordeling kan ook een vragenlijst worden ingevuld.

• Het gaat niet om een controle op de arbeidsongeschiktheid (dat is de taak van de controlearts).

AgO heeft een voorlopige werkwijze uitgewerkt voor entiteiten die aangesloten zijn bij de Gemeenschappelijke Dienst voor Preventie en Bescherming op het werk (GDPB) en het raamcontract arbeidsgeneeskunde. Andere entiteiten moeten afspraken maken met de eigen arbeidsgeneeskundige dienst.

• De hervaltermijn voor de berekening van het gewaarborgd loon wordt verlengd van 14 dagen naar 8 weken. Dit geldt alleen voor het gewaarborgd loon van contractuele medewerkers, niet voor de aanvulling die is bepaald in de ziekteregeling volgens het Vlaams personeelsstatuut.

• De neutralisatieperiode wordt aangepast: personeelsleden die ziek worden tijdens een gedeeltelijke werkhervatting krijgen geen gewaarborgd loon meer, maar vallen meteen terug op de mutualiteit (vroeger duurde de neutralisatie 20 weken).

• De termijn om een procedure medische overmacht op te starten wordt verkort naar 6 maanden onafgebroken arbeidsongeschiktheid.

Tijdens de 2de en 3de maand van de primaire arbeidsongeschiktheid zullen werkgevers 30% van de uitkering moeten betalen. Hoe dat precies zal worden toegepast binnen de diensten van de Vlaamse overheid, onderzoekt het Agentschap Overheidspersoneel verder.

De duurtijd van attesten voor het ziekenfonds wordt beperkt tot 3 maanden. Goed om te weten: attesten die naar Mediwe worden gestuurd vallen niet onder deze beperking en blijven geldig, ook bij langere duurtijd.

De werknemer die dreigt arbeidsongeschikt te worden door gezondheidsproblemen, kan aan de werkgever vragen om na te gaan of een aanpassing van zijn werkpost en/of aangepast of ander werk mogelijk zijn.

De werkgever kan voortaan zelf een bezoek voorafgaand aan de werkhervatting aanvragen.

Het KB verplicht een contactprocedure met langdurig zieke medewerkers in het arbeidsreglement. AgO werkt samen met het kabinet Bestuurszaken aan een aangepast model. Je entiteit hoeft hiervoor voorlopig geen actie te ondernemen. Zet voorlopig het contactbeleid verder dat binnen je entiteit is uitgewerkt in uitvoering van de omzendbrief re-integratie.

• Na 4 weken arbeidsongeschiktheid moet de arbeidsarts op basis van werkgeversinformatie actie ondernemen. De arbeidsarts informeert de medewerker over de mogelijkheden en kan een gesprek voorstellen.

• Arbeidsarts, adviserend arts en behandelend arts wisselen via het TRIO- platform informatie uit over het verloop van de procedures. Zij kunnen daar enkel medische gegevens delen als de patiënt daar expliciet toestemming voor geeft.

Sinds 1 januari 2026 kan je geen formele re-integratietrajecten meer opstarten volgens de oude regelgeving — ook niet voor medewerkers die al ziek waren vóór 2026. Voor een formeel re-integratietraject moet je hier rekening mee houden:

• De werkgever kan een traject starten vanaf het begin van de arbeidsongeschiktheid (met instemming van de medewerker) of na 8 weken, wanneer arbeidspotentieel is vastgesteld door de arbeidsgeneeskundige dienst.

• Werkgevers met 20 of meer medewerkers moeten binnen de 6 maanden een formeel re-integratietraject opstarten wanneer arbeidspotentieel aanwezig is.

• Contractuele medewerkers die niet ingaan op de (aangetekende) uitnodigingen van de arbeidsarts, kunnen een sanctie krijgen van het ziekenfonds.

• Bij definitieve ongeschiktheid moet een doorverwijzing naar regionale arbeidsbemiddelingsdiensten gebeuren. De concrete toepassing hiervan wordt nog onderzocht.

• Een aanpassing van de systemen en processen in verband met gewaarborgd loon en medische overmacht.

• Een voorlopige procedure voor de inschatting van het arbeidspotentieel.

• Een voorlopige actualisering van de webpagina’s (voor HR-professionals, leidinggevenden en personeelsleden) die te maken hebben met re-integratie.

AgO is onder meer bezig met:

• Bekijken van de impact van deze wijzigingen op de omzendbrief re-integratie en het model van arbeidsreglement.

• Aanpassingen aan de tool Vlimpers Re-integratie.

• Een definitieve procedure voor de inschatting van het arbeidspotentieel.

• Onderzoek naar de impact van de solidariteitsbijdrage.

• Een verduidelijking rond de doorverwijzing naar de VDAB en andere bemiddelingsdiensten.

• Verdere actualisering van de webpagina’s over arbeidsongeschiktheid en re-integratie naarmate meer duidelijkheid ontstaat.

Op de website van de FOD WASO vind je alle officiële informatie, zoals de opname van het webinar (januari 2026) over de wetswijziging(opent in nieuw venster). Binnenkort verschijnt daar een uitgebreide lijst met FAQ’s.